Wat is Mindfulness?

Mindfulness gaat over aanwezig zijn in het hier en nu en de aandacht te richten op een bepaalde manier, vrij van oordelen. Jon Kabat Zinn, één van de ontwikkelaars van mindfulness in de westerse geneeskunde, zegt het heel treffend: Mindfulness is niet wat je denkt.

We zijn gewend om veel na te denken over het verleden, plannen te maken voor de toekomst, of onze ervaringen te analyseren. Dit is echter niet de werkelijkheid zoals die zich werkelijk op dit moment aan ons voordoet. Het denken is maar een klein aspect van de werkelijkheid die we ervaren. De werkelijkheid zèlf omvat een veel groter ervaringsveld.

“The practice of mindfulness is simply being aware of what is happening right now…”

Omdat mindfulness je terugbrengt naar de directe ervaring in het hier en nu, is het een ideale manier om uit het denken en weer in het hier en nu te komen. Zo is het bijvoorbeeld bewezen dat mindfulness kan helpen bij het voorkomen van een terugval bij depressie of angststoornis.

Bij mindfulness wordt gebruik gemaakt van formele en informele oefeningen. Formele oefeningen zijn bijvoorbeeld aandachtsoefeningen waarbij je voor een bepaalde tijd de aandacht richt op de ervaring van het ademhalen. Informele oefeningen kun je de hele dag door doen, bijvoorbeeld als je loopt je bewust te zijn van het gevoel aan de onderkant van je voeten of bewust te zijn van alle spieren die je gebruikt om te kunnen lopen.

Door dingen met aandacht te doen en hier formeel en informeel mee te oefenen halen we onszelf als het ware van de automatische piloot. We gaan de patronen zien waar we in vast zitten en, doordat we deze doorzien, zijn we in staat om de verantwoordelijkheid te nemen deze te doorbreken.

Naast het ontwikkelen van aandacht, hetgeen ons helpt automatische patronen te doorbreken, ontwikkelen we met mindfulness ook een accepterende en milde, vriendelijke houding naar onszelf en anderen. Deze houding helpt ons om de patronen ook ècht te veranderen. Acceptatie is vaak de eerste stap op weg naar verandering.

“You can’t control the waves, but you can learn to surf”

– Jon Kabat-zinn

Niet alles in het leven is te veranderen of te controleren. Sommige dingen gebeuren gewoon, ook onprettige dingen of zelfs pijnlijke dingen. Bij mindfulness gaat het niet zo zeer om het leven zo aan te passen dat alles fijn en goed is. Het gaat wel om eerlijk en open te kijken naar je relatie  met de dingen die gebeuren. Hoe ga je er mee, hoe verhoud je je tot problemen in het leven? Wat ons overkomt kunnen we niet altijd veranderen, maar we hebben wel invloed op hoe we ermee omgaan.

Over de auteur:

Sirik beoefend al jaren mindfulness en integreert elementen hiervan in zijn werk als muziektherapeut in Maastricht. Binnen Centrum Vaktherapie kun je begeleid worden in het ontwikkelen van de vaardigheden uit mindfulness. Ook organiseert Sirik al een aantal jaar een open mindfulness groep, om samen deze krachtige methode te beoefenen.

Sirik de Jong – Vrijgevestigd Muziektherapeut